|
    
آنفلوانزا چیست؟
آنفلوانزا عبارت است از یك عفونت تنفسی مسری و شایع كه در اثر یك ویروس ایجاد می شود. مدت زمان شروع علائم از زمان وارد شدن ویروس به بدن ۲۴ تا ۴۸ ساعت است.
هر چند سال یك بار نوع جدیدی از آنفلوآنزا پیدا می شود و چنان به سرعت گسترش می یابد كه قبل از هر گونه اقدامی موجب همه گیری جهانی می شود و زندگی میلیون ها نفر را به خطر می اندازد.
وحشتناك ترین همه گیری جهانی آنفلوآنزا در قرن بیستم مربوط به آنفلوآنزای اسپانیایی بود كه در سال ۱۹۱۸ در حدود ۴۰ میلیون نفر را به كشتن داد؛ یعنی بیش از آمار كل كشته شدگان جنگ جهانی اول.
از آن سال به بعد تا حدود دو دهه پیش، به طور متوسط هر ۱۵- ۱۰ سال، یك همه گیری جهانی آنفلوآنزا رخ داده است . این بیماری تقریبا در هر زمستان با وسعت و شدتهای مختلفی شایع می شود.
مقایسه ی آنفلوانزا و سرماخوردگی
آنفلوانزا و سرماخوردگی، هر دو ، به وسیله ی ویروس به وجود می آیند و برای درمان این دو بیماری آنتی بیوتیک ها موثر نمی باشند. در هر دو بیماری، استراحت کردن و نوشیدن مایعات و توجه به رژیم غذایی دوران بیماری، در بهبود بیماری موثر است.
* به طور کلی، علائم سرماخوردگی خفیفتر هستند و به تدریج بروز میکنند، در حالیکه علائم آنفلوآنزا معمولا به صورت ناگهانی ظاهر میشوند.
* اگر تب شما به بالاتر از 38.8 درجه سانتیگراد نمیرسد، احتمالا سرماخوردهاید. آنفلوآنزا معمولا باعث ایجاد تبهای بالاتر از این حد میشود.
* اگر علائمی مانند گرفتگی یا آبریزش بینی دارید، عطسه یا سرفه میکنید، آبریزش از چشم یا گلودرد دارید، احتمالا سرماخوردهاید.
* علائم آنفلوآنزا اغلب شامل تهوع، لرز، تعریق، استفراغ، درد عضلات، و بیاشتهایی است.
* بدن درد و تب در آنفلوانزا شدیدتر از سرما خوردگی است و معمولا زمان بهبودی آنفلوانزا مقداری طولانی تر از سرماخوردگی است.
* بیماری آنفلوآنزا در صورت عدم درمان مناسب و به موقع ممکن است ریه، سیستم عصبی و... را درگیر کرده و باعث ایجاد عارضه های ریوی نظیر عفونت و ورم مغز شود در حالی که سرماخوردگی ۳ تا ۵ روز بعد از ظهور علائم آن، با مراقبت های ساده، بهبود می یابد.
راه های انتقال آنفلوانزا
فردی که ویروس آنفلوآنزا را گرفته است، یک روز قبل از شروع علائم بیماری می تواند آن را به دیگران منتقل کند و تا پنج روز بعد از شروع علائم نیز مسری است. اما در کودکان و افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیش از دو هفته نیز قابل سرایت است.
اول از طریق تنفس و استنشاق ترشحات عفونی عطسه و سرفه پخش شده در هوا.
دوم از طریق لمس اشیاء آلوده به ویروس (مانند كتاب، دستگیره در و دست دادن با افراد بیمار) و لمس متقابل صورت.
انواع آنفلوانزا
سه نوع ویروس اصلی آنفلوانزا وجود دارد (A،B،C) اما این ویروسها توانایی جهش به انواع گوناگونی را دارند. شیوع ناگهانی انواع مختلف آنفلوانزا تقریباً هر زمستان رخ می دهد و شدت آنها متفاوت است.
علائم آنفلوانزا
اگر شما به ویروس آنفلوآنزا، آلوده شوید، یک تا چهار روز طول می کشد تا علائم آن را نشان دهید.
* لرز و تب متوسط تا بالا
* دردهای عضلانی از جمله كمردرد
* سرفه ، كه معمولاً یا با خلط بسیار كم همراه است یا اصولاً خلطی همراه آن وجود ندارد.
* گلودرد
* خشونت صدا
* آب ریزش از بینی
* سردرد
* خستگی
درمان آنفلوانزا
بهترین درمان برای آنفلوانزا استراحت است. اگر وضعیت سلامت عمومی شما خوب باشد، استراحت كمك می كند تا بدنتان با ویروس به خوبی مبارزه كند. آنفلوانزا در عرض ۷ تا ۱۰ روز ، در صورتی كه هیچ عارضهای رخ ندهد، به صورت خودبخودی بهبود می یابد.
آنتی بیوتیك ها برای عفونت های باكتریایی استفاده می شوند، در حالی كه سرماخوردگی عامل ویروسی دارد و آنتی بیوتیك نمی تواند ویروس را متوقف كند.
برای ناراحتی خفیف می توان از داروهایی مثل استامینوفن، شربتهای ضد سرفه، افشانهها (اسپریهای) بینی یا ضد احتقانها (رفعكننده گرفتگی بینی) استفاده نمود.
برای تخفیف گرفتگی بینی، غالباً با آب گرم یا سرد، چای غلیظ یا آب نمک قرقره كنید.
برای افزایش رطوبت هوا از یك دستگاه بخور خنك استفاده نمایید. رطوبت كمك می كند تا ترشحات ریه رقیق گردد و راحتتر تخلیه شود. درون دستگاه بخور خنك دارو نگذارید، زیرا كمكی نمی كند. دستگاه را روزانه تمیز كنید.
برای جلوگیری از سرایت بیماری به دیگران، دستان خود را مرتباً بشویید، خصوصاً پس از فین كردن یا پیش از دست زدن به غذا یا مواد غذایی
روی عضلاتی كه دچار درد هستند، كمپرس گرم یا صفحه گرم كننده بگذارید.
بررسیهای آزمایشگاهی، مثل آزمایش خون و كشت خلط ، عكسبرداری اشعه ایكس از قفسه سینه (تنها در صورت بروز عوارض).
اگر عارضهای رخ دهد،(عفونتهای باكتریایی از جمله برونشیت یا ذاتالریه.) درمان با آنتی بیوتیک معمولاً ضروری است و بهبود ممكن است ۳ تا ۶ هفته طول بکشد.(هنگام ابتلا به بیماری آنفلوآنزا ممکن است میکروب های فرصت طلب نیز وارد بدن شده و موجب عفونت ریه و پرده های قلب و سیستم کلیوی شوند.)
عفونت هاى مضاعف، معمولاً عوامل باكتریایى هستند كه در بخش فوقانى دستگاه تنفس بیمارى زایى مى كنند مثل سینوزیت، عفونت هاى گوش، و لوزه ها؛ این عفونت ها اگر با آنفلوآنزا همراه باشند مى توانند علاوه بر عفونت هاى تنفسى، پا را از ریه ها فراتر بگذارند و سراسر بدن را درگیر كنند.
اشخاص بالای ۶۵ سال و كودكان زیر ۵ سال، مبتلایان به بیماری های مزمن ریوی، قلبی، آسم، دیابت، مشکلات کلیوی، نقص ایمنی، زنان باردار و دیگر گروه های پرخطر در صورت ابتلا به آنفلوآنزا ممكن است به انواع شدید این بیماری دچار شده و بیش از دیگران خطراتی متوجه آن ها شود.
عوامل افزایش دهنده خطر
* استرس
* خستگی شدید
* تغذیه نامناسب
* وجود بیماری كه موجب كاهش مقاومت بدن شده باشد.
* بیماری مزمن، خصوصاً بیماری مزمن قلبی یا ریوی
* حاملگی(سه ماه سوم)
* افرادی كه در یك محیط نیمه بسته زندگی می كنند.
* سركوب ایمنی ناشی از دارو یا بیماری
* مكانهای شلوغ به هنگام بروز همهگیری
پیشگیری از آنفلوانزا
به منظور پیشگیری از ابتلا به بیماری آنفلوانزا لازم است كه دست ها مرتب با آب و صابون و یا با محلول های ضد عفونی كننده شستشو شوند. به این منظور ضروریست در هر بار شستن دست ها، این عمل دوبار تكرار شود. همچنین باید از لمس کردن چشم ها، بینی و دهان خودداری شود؛ چرا كه این امر انتقال ویروس را به دنبال دارد. رعایت فاصله حداقل یك متر از افرادی که علائم شبیه بیماری آنفلوانزا دارند نیز لازم است.
همچنین هنگام عطسه و سرفه جلوی بینی و دهان را با دستمال گرفته و بلافاصله دستمال را داخل کیسه پلاستیک گذاشته و در سطل زباله بیندازیم.
اگر از دستمال پارچه ای استفاده می شود روزانه دوبار آن را شسته و بعد از هر بار استفاده داخل کیسه پلاستیکی قرار داد.
ضروری است هنگام عطسه یا سرفه از قرار دادن کف دست ها در جلوی دهان و بینی خودداری شود؛ چرا كه این مسئله احتمال انتقال ویروس بیماری را به اشیا و به دنبال آن به افراد دیگر به دنبال دارد.
زنان شیرده که علائم آنفلوانزا دارند بهتر است هنگام شیردادن به نوزاد، از ماسک استفاده کرده و یا با دستمال جلوی بینی خود را بپوشانند.
در جهت پیشگیری از ابتلا به آنفلوآنزا بهتر است در صورت امكان از حضور در اماكن شلوغ خودداری کرده یا مدت زمان حضور در این اماكن كاهش یابد. همچنین بهتر است با باز کردن درب و پنجره ها در فواصل مناسب در روز و هر بار حداقل به مدت ۱۰ دقیقه، به تهویه مناسب محل کار، محل زندگی، کلاس درس و... كمك شود.
واکسن آنفلوانزا
واکسن تزریقی آنفلوآنزا حاوی ویروس کشته شده است. استفاده از این واکسن پس از شش ماهگی مورد تایید قرار گرفته است.
این واكسن دستگاه ایمنى میزبان (گیرنده واكسن) را تحریك مى كند تا علیه ویروس آنفلوآنزا پادتن بسازد. در برخوردهاى آینده این فرد با ویروس بیمارى زا، این آنتى بادى ها به ویروس حمله كرده و ویروس را غیرفعال مى كند و مانع بیمارى زایى مى شود. واكسن حدود دو هفته پس از تزریق معمولاً به كارایى مناسب خود مى رسد.
اثربخشى واكسیناسیون به كارایى واكسن بر علیه ویروس ها و دقت در تهیه آن، سن و وضعیت سلامت افراد دریافت كننده واكسن بستگى دارد.
واکسن آنفلوآنزا باید در دمای سرد نگهداری شود و گرما و حرارت ممکن است منجر به کاهش میزان اثرگذاری آن شود؛ بنابراین از نگهداری آن در منزل داخل کمد و کابینت خودداری کنید.
تغییرات ویروس موجب مى شود كه واكسنى كه در سال قبل تزریق شده است روى ویروس هاى جدید بى تأثیر باشد. بنابراین هر سال باید واكسنى جدید ساخته شود كه بر علیه ویروس هاى قبلى و ویروس هاى احتمالى سال آینده ایمنى زایى كند.
فصل شیوع آنفلوانزا معمولا از مهر تا اردیبهشت به طول می انجامد. بهترین ماهها برای واکسیناسیون آنفلوآنزا مهر و آبان است، اما بعد از این زمان هم می توان واکسن زد.
شما با زدن واکسن تزریقی آنفلوآنزا، آنفلوآنزا نمی گیرید، اما عوارضی جزئی مانند ، تب خفیف و درد بدن ممکن است رخ دهد.
همین مسئله در مورد واکسن استنشاقی هم صادق است و تنها ممکن است اثرات جانبی جزئی به صورت آبریزش بینی، سردرد و گلودرد خفیف بروز کند.
طبق توصیه پزشكان، نیازی نیست كه همه افراد از این واكسن استفاده كنند، بلكه افراد با بیماری های خاص یا سالمندان بیش از سایرین به استفاده از این واكسن نیاز دارند.
در بیماران با بیماریهای خاص و مزمن از قبیل بیماری ریوی یا قلبی، آنفلوانزا ممكن است بیماری اصلی را بدتر كند، لذا تزریق واكسن آنفلوانزا به این گونه بیماران، ضروری به نظر می رسد.
واكسیناسیون برای بیماران آسیبپذیر، خصوصا دارای ضعف سیستم ایمنی بهمنظور جلوگیری از بستری شدن در بیمارستان و كاهش خطر مرگ توصیه میشود.
واكسیناسیون همچنین خطر بیماری های تنفسی و مراجعات بعدی به پزشک را كم میكند كه غیبت از محل كار و مدرسه را كاهش میدهد و هزینههای مراقبتهای سلامت را كم می کند.
افرادی كه در خطر ابتلا به آنفلوانزای شدید و مهلك هستند یا افرادی كه با آنها زندگی میكنند یا از آنها مراقبت میكنند، هر فصل پاییز باید واكسن بزنند.
افراد زیر نباید واكسن آنفلوآنزا بزنند:
* افرادى كه به تخم مرغ حساسیت دارند.
* افرادى با سابقه حساسیت به واكسن.
* نوزادان کمتر از شش ماه
* كسانى كه اخیراً یك بیمارى تب دار داشته اند (هر چند مى توان از مواردى مثل سرماخوردگى یا بیمارى هاى خفیف چشم پوشى كرد)
* كسانى كه در واكسیناسیون قبلى خود در كمتر از ۶هفته دچار یك بیمارى عصبى مانند GBS شده باشند. (GBS یك بیمارى عصبى عضلانى است كه با تب و اختلالات حركتى مشخص مى شود و معمولاً پس از بیمارى هاى ویروسى بروز مى كند.)
برچسبها: آنفلوانزا چیست, تفاوت آنفلوانزا با سرماخوردگی, علائم آنفلوانزا, درمان آنفلوانزا |
